Captive portal: Wi-Fi "qoşulub", amma internet niyə yoxdur

Telefon və ya noutbuk Wi-Fi-nin qoşulduğunu göstərir, amma saytlar açılmır, tətbiqlər məlumatı yeniləmir. Demək olar ki, həmişə səbəb — captive portal, özü açılmayan və ya "ilişib qalan" ictimai şəbəkənin avtorizasiya səhifəsidir.

Captive portal nədir

Captive portal — ictimai şəbəkələrin (kafelər, otellər, aeroportlar, biznes-mərkəzlər) yeni cihazın ən ilkin sorğularını ələ keçirdiyi və adi internet əvəzinə avtorizasiya səhifəsini göstərdiyi mexanizmdir: otaq nömrəsini daxil et, şərtlərlə razılaş, SMS kodunu yaz və s. Bu səhifədən keçənə qədər şəbəkə cihazı fiziki olaraq özündən kənara buraxmır — buna görə Wi-Fi rəsmən "qoşulub" olsa da, adi saytlar açılmır.

Cihaz portalı adətən necə özü aşkarlayır

Əməliyyat sistemləri (iOS, Android, Windows, macOS) yeni şəbəkəyə qoşulduqda fonda xüsusi ünvana (məsələn, captive.apple.com və ya Google/Microsoft-un analoqu) sadə bir sorğu göndərir və əvvəlcədən məlum, çox sadə cavab gözləyir. Bunun əvəzinə başqa cavab gəlirsə — avtorizasiya səhifəsinə yönləndirmə, başqa mətn, başqa cavab kodu — əməliyyat sistemi "bu captive portaldır" nəticəsinə gəlir və həmin səhifə ilə özü pop-up pəncərə göstərir.

Avtomatik pəncərə niyə bəzən görünmür

Bu mexanizm bir neçə tez-tez rast gəlinən halda etibarsızdır:

• Avtorizasiya səhifəsi özü cavab vermir və ya çox gec cavab verir, ƏS cavab almazdan əvvəl "təslim olur" — pəncərə görünmür, şəbəkə isə heç bir görünən izahat olmadan bağlı qalır.
• Cihaz artıq oxşar şəbəkədə uğurla avtorizasiyadan keçib və bunu "şəbəkə açıqdır" kimi keşləyir, halbuki bu gün konkret giriş nöqtəsi başqadır.
• ƏS-in öz yoxlama ünvanı (həmin captive.apple.com) konkret ölkə və ya şəbəkənin xüsusiyyətlərinə görə əlçatmazdır — bu zaman "portal yoxdur" kimi yalan siqnal işə düşür, halbuki o var, və ya əksinə.

Bu hallarda brauzeri əl ilə açıb sadə http ünvanına (https yox) keçmək kömək edir — əksər portallar məhz onu ələ keçirib avtorizasiya səhifəsini birbaşa göstərir.

az.pon.az-da əl ilə necə yoxlamalı

az.pon.az-dakı "Captive portal" aləti əməliyyat sistemlərinin istifadə etdiyi ideyanı birbaşa brauzerdən təkrarlayır: iki müstəqil nəzarət ünvanına müraciət edir (biri — cavabın məzmununun dəqiq yoxlanması ilə sərt, digəri — hər hansı maneəyə daha dözümlü) və nəticəni müqayisə edir. Hər ikisi keçərsə — internet açıqdır. Hər ikisi keçməzsə — ümumiyyətlə bağlantı yoxdur. Yalnız sərt yoxlama keçməyib, dözümlü isə keçibsə, bu adətən portal demək deyil, sadəcə konkret nəzarət ünvanının şəbəkəniz və ya ölkənizdən müvəqqəti əlçatmaz olması deməkdir, şəbəkənin bloklanması demək deyil.